Umman Körfezi’nde Tansiyon: İran “Uyarı Ateşi Açtık” Dedi, ABD Yalanladı

İran ordusu, cuma günü Umman Körfezi’nde bulunan iki ABD muhribine “uyarı füzeleri” fırlattığını ve gemileri bölgeyi terk etmeye zorladığını öne sürdü.

Devlet haber ajansı IRNA’da yer alan açıklamaya göre, İran güçlerinin uyarı füzeleri ateşlemesinin ardından iki muhrip Umman Körfezi’nden ayrıldı. İran ordusu bu operasyonun, “ABD’nin terörist deniz kuvvetleri tarafından gerçekleştirilen denizcilik ihlalleri, tacizler ve ticari gemiler ile petrol tankerlerinin kaçırılmasına” misilleme olarak yapıldığını savundu.

CENTCOM’dan Anında Yalanlama

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) ise bu iddiaları hızla reddetti. Açıklamada, “İran güçleri ABD Donanması savaş gemilerine saldırmadı veya ateş açmadı. Böyle bir eylem ateşkesin ağır bir ihlali olurdu,” denildi. Ayrıca ABD güçlerinin “bölgesel sularda serbestçe faaliyet göstermeye devam ettiği” ve İran limanlarına yönelik ABD karşı ablukasını harfiyen uyguladığı vurgulandı.

Bu gelişme, müttefik güçlerin İran’ı hedef aldığı 28 Şubat’ta patlak veren savaşın ardından 8 Nisan’da ilan edilen ve ABD, İsrail ile İran arasındaki çatışmaları büyük ölçüde durduran kırılgan ateşkesi sarsan son olay oldu. Savaşı doğrudan ve arabulucular aracılığıyla sona erdirme çabaları ise şu ana kadar sonuçsuz kaldı.

Rubio: “İran Donanmasını Haritadan Sildik”

Çarşamba günü konuya ilişkin açıklama yapan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Washington’un İran’a yönelik operasyonlarına verdiği isim olan “Destansı Öfke Operasyonu”nun (Operation Epic Fury) sona erdiğini ve artık “sürekli saldırılar düzenlemediklerini” belirtmişti. Rubio, iddialı bir dille ABD’nin İran’ın “hava kuvvetlerinden geriye kalanları” yok ettiğini ve “tüm konvansiyonel donanmasını haritadan sildiğini” ifade etmişti.

Savaşın başından bu yana İran, Körfez’i Hint Okyanusu’na bağlayan stratejik su yolu Hürmüz Boğazı’na deniz ablukası uygularken, ABD de buna karşılık olarak İran limanlarına kendi ablukasını kurdu. Barış zamanında dünyadaki petrolün beşte biri bu kritik geçitten sağlanıyordu.

Hint Okyanusu’nda Dev Tankere Baskın

Öte yandan ABD Hint-Pasifik Kuvvetleri Komutanlığı (INDOPACOM), cuma günü yaptığı açıklamada ABD güçlerinin gece saatlerinde Hint Okyanusu’nda yaptırım altındaki vatansız petrol tankeri Davina‘ya müdahale ettiğini duyurdu.

Son aylarda Hint Okyanusu’nda çok sayıda ticari gemi ve petrol tankerinin yolunu kesen ABD ordusu, X (eski adıyla Twitter) üzerinden yaptığı paylaşımda, “Yasadışı ağları çökertmek ve İran’a maddi destek sağlayan gemileri nerede faaliyet gösterirlerse göstersinler engellemek için küresel denizcilik yaptırımlarımızı sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.

Gemi takip verilerine göre; iki milyon varile kadar ham petrol taşıma kapasitesine sahip bir süpertanker olan Davina, İran petrol ticareti yaptığı gerekçesiyle Ekim 2024’te ABD yaptırımları listesine alınmıştı. “Lenore” adıyla da bilinen dev gemi, MarineTraffic platformundaki verilere göre en son 5 Haziran’da Sri Lanka’nın güney kıyılarında görüldü. Ayrıntılı nakliye verileri de geminin su çekimi (draft) seviyesinin, neredeyse tamamen petrol yüklü olduğuna işaret ettiğini gösterdi.