İran’da kültürel bir proje üzerine konuşmak için iki Fransız diplomatla bir araya gelen iki tanınmış İranlı grafik tasarımcısı cezaevine gönderildi. Sanatçıların destekçileri, Paris ile Tahran arasında diplomatik gerilime yol açan olayın ardından sanatçıların derhal serbest bırakılması çağrısında bulunuyor.
Temmuz ayında Fransız diplomatlarla gerçekleştirdikleri görüşmenin ardından tutuklanan 46 yaşındaki Aria Kasaei ve 36 yaşındaki Elly Naghilou, o tarihten bu yana cezaevinde tutuluyor.
Görüşmeye katılan iki Fransız diplomat da geçtiğimiz ay “iç işlerine müdahale” suçlamasıyla İranlı yetkililer tarafından kısa süreliğine gözaltına alınmıştı. Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noel Barrot bu durumu “diplomatik dokunulmazlığın açık bir ihlali” olarak nitelendirmişti. Diplomatların daha sonra ülkelerine dönmelerine izin verildi ancak Fransa cephesinden, iki İranlı sanatçının da aynı dava kapsamında tutuklandığına dair herhangi bir resmi açıklama yapılmadı.
Ev Baskınında Gözaltına Alındılar
Sanatçıların destekçileri tarafından Pazartesi günü Paris’te Fransız haber ajansı AFP ile paylaşılan açıklamaya göre; Fransa kültür ataşesi ve diğer bir diplomatla yapılan görüşme, 19 Temmuz’da Kasaei’nin Tahran’daki evinde gerçekleşti ve tutuklamalar tam da bu buluşma esnasında yapıldı.
Destekçilerin yayınladığı bildiride şu ifadelere yer verildi:
“Aria ve Elly o günden beri gözaltında tutuluyor ve bugüne kadar bağımsız bir avukata erişimleri sağlanmadı.”
“Aria Kasaei ve Elly Naghilou’ya yöneltilen spesifik suçlamaların kamuoyuna açıklanmasını, derhal bağımsız bir avukata ve etkili bir savunmaya erişimlerinin sağlanmasını; güvenliklerinin ve temel haklarının garanti altına alınmasını talep ediyoruz.”
Diplomatik Restleşme Sürüyor
Olayla ilgili Pazartesi günü bir açıklama yapan İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, diplomatların Viyana Sözleşmesi’ni ihlal ettiğini öne sürerek Fransa’nın bu eylemlerden dolayı özür dilemesi gerektiğini ve söz konusu diplomatların İran’a dönüşüne bir daha izin verilmeyeceğini vurguladı.
Fransa Dışişleri Bakanlığı konuya ilişkin sessizliğini korurken, sanatçıların destekçileri Paris yönetimine çağrıda bulundu. İki Fransız temsilcinin olayların bir kısmına bizzat tanık olduğuna dikkat çeken grup, Fransa’nın “bu tutuklamaların koşullarını tam olarak aydınlatması” ve “sanatçıların haklarını, güvenliklerini ve serbest bırakılmalarını garanti altına almak için gerekli her adımı atması” gerektiğini belirtti.
“Dış Müdahale” İddiası ve Baskı Ortamı
İran İstihbarat Bakanlığı, görünürde bu davaya atıfta bulunarak, yapılan ilk incelemelerin söz konusu diplomatların “nüfuz kurmayı ve dış müdahalede bulunmayı amaçlayan geniş çaplı bir komplo planlayıp tasarladıklarını” gösterdiğini iddia etti.
Buna karşılık sanatçıların yakınları ve meslektaşları, İstihbarat Bakanlığı’nın toplantının niteliğine dair “son derece yanıltıcı bir tablo” çizdiğini ve iki İranlının söz konusu projeye “sadece grafik tasarımcı sıfatıyla” dahil olduklarının altını çizdi.
İnsan hakları örgütleri ise bu tutuklamaların tesadüf olmadığını belirtiyor. Örgütlere göre İranlı yetkililer; ruhani liderliği sarsan Ocak ayındaki yönetim karşıtı protestoların ve ardından gelen ABD-İsrail ile yaşanan savaş sürecinin bir yansıması olarak, sivil toplum üzerindeki baskı ve sindirme politikalarını giderek daha da sertleştiriyor.
İlk yorum yapan siz olun