LONDRA: Eski İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ın, Tahran’da olası bir rejim değişikliği durumunda ülkenin yeni lideri olması amacıyla 2024 ve 2025 yıllarında Macaristan’ın başkenti Budapeşte’de dönemin Mossad şefi David Barnea ile gizli görüşmeler yaptığı ortaya çıktı.
New York Times’ın (NYT) Pazartesi günü yayımladığı habere göre, İsrail’in muhafazakar siyasetçiyi İran’ın başına geçirme planı başarısızlıkla sonuçlandı. Halen İran’da bulunan Ahmedinejad, son olarak geçen hafta eski dini lider Ayetullah Ali Hamaney’in cenaze töreninde korumalar eşliğinde kamuoyunun karşısına çıkmıştı.
2005-2013 yılları arasında İran Cumhurbaşkanlığı yapan Ahmedinejad, görev süresi boyunca İsrail’in haritadan silinmesi gerektiği yönündeki sert çıkışlarıyla tanınıyor ve Tahran’ın uranyum zenginleştirme programı da onun döneminde yeniden hız kazanmıştı. Habere göre Ahmedinejad, ABD ve İsrail’in bu yılın Şubat ayında İran’a karşı başlattığı savaştan önce, 2024 ve 2025 yıllarında Mossad ajanlarıyla bir araya geldi. Bu savaş, Tahran’ın ABD’nin 10 müttefikine saldırılar düzenlemesi ve Hürmüz Boğazı’nda petrol sevkiyatı da dahil olmak üzere uluslararası deniz taşımacılığını engellemesiyle Ortadoğu’daki diğer ülkelere sıçramıştı.
Budapeşte’deki Gizli Görüşmeler
Ahmedinejad’ın Mossad ile en kritik temaslarından biri, Haziran 2025’te, İsrail ve ABD’nin o ay İran’ın askeri ve nükleer tesislerine düzenlediği saldırılardan kısa bir süre önce Budapeşte’de gerçekleşti. Eski cumhurbaşkanı o yılın Nisan ayında da Macaristan’ın başkentini ziyaret etmişti.
Mossad ajanlarıyla yapılan bu görüşmeler, Ludovika Kamu Hizmeti Üniversitesi’nde bir konuşma yapma daveti kisvesi altında gizlendi. Ahmedinejad, geçen aya kadar İsrail ulusal istihbarat teşkilatının direktörlüğünü yürüten David Barnea ile işte bu üniversitede bir araya geldi.
ABD ve İsrail istihbarat servisleri, Ahmedinejad’ın İran rejimiyle giderek açılan arasını yakından takip ediyordu. Cumhurbaşkanlığına aday olması üç kez engellenen Ahmedinejad, bir zamanlar savunduğu ve iktidardayken protestoları bastırmak için çalıştığı sistemden giderek uzaklaşmıştı. NYT’ye konuşan ABD’li yetkililere göre; İsrail, Ahmedinejad’a barınma ve seyahat masrafları için gizlice fon sağladı ve İsrailli ajanlar, Budapeşte seyahatleri de dahil olmak üzere yurtdışında kendisiyle defalarca görüştü.
İsrail onu, İran’ın yeni lideri olarak konumlandırılabilecek “potansiyel bir varlık” olarak görüyor ve bu durum dönemin Mossad Şefi Barnea’nın Budapeşte’de onunla bizzat görüşmesine zemin hazırlıyordu. Plana dair CIA’e de bilgi verilmişti.
Ahmedinejad’ın yakın çevresine, olası bir rejim değişikliği veya savaş durumunda, tıpkı eski Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin gibi yabancı bir gücün yardımıyla “reformist” bir rol üstlenebileceğini, hatta ABD Başkanı Donald Trump’ın İbrahim Anlaşmaları (Abraham Accords) kapsamında İsrail ile ilişkileri normalleştirme noktasına dahi gelebileceğini söylediği belirtiliyor.
Şüphe Çeken Değişim ve “Yeltsin” Planı
Bununla birlikte İran Devrim Muhafızları Ordusu (DMO), 2017 yılında Trump’a yazdığı açık mektubun ardından Ahmedinejad’dan şüphelenmeye başlamıştı. Bir dönemin sertlik yanlısı siyasetçisi dış görünüşünü de değiştirmişti; artık simgesi haline gelen bol haki rüzgarlıklar yerine özel dikim takım elbiseler giymeye, sakalını düzeltmeye ve İngilizce öğrenmeye başlamış, X (Twitter) hesabında Amerikan rap şarkılarının sözlerinden alıntılar yapar hale gelmişti.
İranlı yetkililer, Ahmedinejad’ın Mossad ile ilk temasını, Macaristan gibi İsrail’le çok sıcak ilişkilere sahip olan Guatemala’da 2023 yılında katıldığı bir çevre konferansında kurduğundan şüpheleniyordu.
Tahran’da Yakın Takip ve Başarısız Kurtarma Operasyonu
İsrail, onu Tahran’daki sıkı gözetimden kurtarmak amacıyla 28 Şubat’ta Ahmedinejad’ın yerleşkesine bir saldırı düzenleyerek korumaları tarafından kullanılan bir binayı ve zırhlı bir aracı hedef aldı. Operasyon hakkında bilgi sahibi olan ABD’li ve İranlı yetkililer, saldırının ardından Mossad ajanlarının kullandığı bir aracın onu İran içinde gizli bir güvenli eve taşıdığını söyledi. NYT’ye göre ancak bu telaşlı kurtarma operasyonundan pek de etkilenmeyen Ahmedinejad, İsrail’in kendisini yeniden iktidara getirme planına dair hayal kırıklığına uğramış görünüyordu.
Haberde konuşan dört yetkiliye göre DMO, Ahmedinejad hakkında çoktan soruşturma başlatmış ve İsrail ile bağlantılarını bir araya getirmeye koyulmuştu. Tahran’daki güvenli evden ayrılan Ahmedinejad’ın, Mossad ile olan etkileşimlerinin ortaya çıkmasının ardından şu anda DMO istihbarat kanadının gözetimi altında ev hapsinde tutulduğu bildiriliyor.
İlk yorum yapan siz olun