Hasan Mahmud, 14 yılı aşkın süredir ailesinin hayatının merkezinde yer alan o zor soruyu bir kez daha soruyor: “Kardeşim Doktor Hayan Mahmud nerede?”
Şam’daki El-Müctehid Hastanesi’nde kardiyolog olarak görev yapan Hayan Mahmud, başka bir meslektaşıyla yaşadığı anlaşmazlığın ardından Temmuz 2012’de devrik Suriye rejiminin istihbarat görevlileri tarafından tutuklanmıştı. Serbest bırakılan bazı eski tutuklular, Hayan’ı gözaltı merkezinde gördüklerini ve ağır işkenceye maruz kaldığını aktardı. 2022 yılına gelindiğinde ise, resmi bir nüfus belgesinde kayıtlara “ölü” olarak geçirildi.
Aile, Hayan’ın akıbeti hakkında birtakım bilgilere ulaşmış olsa da cenazesinin nerede olduğunu hâlâ bilmiyor. Suriye resmi haber ajansı SANA’ya konuşan kardeş Hasan, “Ortada bir mezar yok. Onun nerede olduğunu öğrenene kadar arayışımız sürecek” dedi.
Hayan’ın hikayesi, Suriye’nin en derin yaralarından birini gözler önüne seriyor: Yakınlarının öldüğünü öğrenen ancak bedenlerinin nerede olduğunu bilmeyen on binlerce ailenin bitmeyen yası. Suriye İnsan Hakları Ağı’nın (SNHR) verilerine göre, Mart 2011’den bu yana ülkede rejim eliyle en az 177 bin 21 kişi zorla kaybedildi.
“Para Karşılığı Sahte Bilgiler Sattılar”
Bu süreçte güvenilir bir bilgi kırıntısı bulmaya çalışan Mahmud ailesi, umut tacirlerinin de hedefi oldu. Hasan Mahmud, para karşılığında Hayan’dan haber getirdiğini iddia eden aracıların kendileriyle defalarca iletişime geçtiğini belirterek, “Ancak anlatılanların neredeyse tamamı yalan çıktı” ifadelerini kullandı. Ailenin acısı bununla da sınırlı kalmadı; zorunlu askerlik görevini yapan kuzen Basel Mahmud, Hayan için bir cenaze töreni düzenleneceğini düşünerek komutanından izin istedikten sonra kayıplara karıştı ve kendisinden bir daha haber alınamadı.
Kardeşinin izini sürerken zorla kaybetme vakalarını belgelemeye ve Suriye’nin gözaltı merkezlerinden sağ kurtulanlarla görüşmeye başlayan Hasan, ilerleyen yıllarda Almanya’da devrik rejim yetkililerinin yargılandığı tarihi davalardan birinde tanık olarak ifade verdi. Bu süreç, eski istihbarat subayı Enver Raslan’ın insanlığa karşı suç işlemekten suçlu bulunarak ömür boyu hapis cezasına çarptırılmasıyla sonuçlandı.
Suriye’deki zorla kaybetme vakalarının ulaştığı korkunç boyut, Mahmud ailesinin cevapsız kalan sorularının bugün on binlerce aile tarafından da paylaşıldığını gösteriyor. Aydınlatılamayan her vaka, yalnızca kayıp bir bedeni değil; yıllardır bir haber, bir cenaze ya da başında yas tutabileceği bir mezar taşı bekleyen yaralı aileleri temsil ediyor.
İlk yorum yapan siz olun