NEW YORK – Suudi Arabistan’ın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Abdulaziz el-Vasıl, cuma günü BM Güvenlik Konseyi’nde yaptığı konuşmada, Sudan’daki iç savaşın askeri bir çözümünün olamayacağını vurguladı.
El-Vasıl, ülkedeki çatışmaların devam etmesinin ve diğer ülkeler tarafından savaşan gruplara sağlanan silah desteğinin, halihazırda 11 milyondan fazla insanı yerinden eden insani felaketi daha da kötüleştirdiği konusunda uyarılarda bulundu.
Rakip milis liderlerinin “güce aç” bir şekilde sivil halkın acılarını görmezden geldiğini belirten el-Vasıl, “Şefkat ve insanlığın aşırı boyutlarda yoksunluğunu” tasvir ederek, “Sudan vatandaşları devasa zorluklarla karşı karşıya, bu trajedi devam ediyor” dedi.
Suudi Arabistan’ın önceliklerinin Sudan’ın istikrarı, bir ateşkes anlaşmasına varılması ve devlet kurumlarının, birliğinin, toprak bütünlüğünün ve kaynaklarının korunması olmaya devam ettiğini sözlerine ekleyen el-Vasıl, her türlü çözümün Sudan’ın egemenliğine ve devlet yapılarına dayanan “Sudanlılar arası, siyasi bir çözüm” olması gerektiğinin altını çizdi.
Cidde Bildirisi ve Güvenlik Konseyi Kararlarına Vurgu
Sudan, Nisan 2023’ten bu yana Sudan Silahlı Kuvvetleri ile paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında bir iç savaşa sahne oluyor. El-Vasıl, ülkedeki giderek kötüleşen güvenlik ve insani durumu doğrudan devam eden çatışmalara ve her iki tarafın da 11 Mayıs 2023’te imzaladığı sivillerin korunmasına yönelik Cidde Bildirisi ile günler sonra imzalanan kısa vadeli ateşkes ve insani düzenlemelere uyulmamasına bağladı. El-Vasıl ayrıca, BM Güvenlik Konseyi’nin Sudan’a ilişkin kararlarının uygulanmamasına da dikkat çekti.
Çatışmayı sona erdirmenin “tek yolunun” Sudan halkının öncülüğünde kapsamlı bir siyasi çözümden geçtiğini belirten yetkili, “Askeri operasyonların devam etmesi yalnızca gerilimin tırmanmasına ve insani acıların daha da artmasına yol açacaktır” diye konuştu.
İnsani Yardımlara Saldırılar Kınandı
El-Vasıl, Konsey üyelerini, uluslararası insancıl hukuk ve Cidde Bildirisi doğrultusunda, Darfur ve Kordofan da dahil olmak üzere Sudan’ın etkilenen tüm bölgelerine insani yardımların engelsiz erişimini sağlamak için gerekli tüm adımları atmaya çağırdı.
Çatışmalar sırasında binlerce sivilin hayatını kaybetmesinden duyduğu derin endişeyi dile getiren el-Vasıl, Hızlı Destek Kuvvetleri’nin Kuzey Kordofan’da Dünya Gıda Programı yardım konvoylarını insansız hava araçlarıyla hedef almasını kınayarak, bunu “insani ilkelerin açık bir ihlali” olarak nitelendirdi.
El-Faşir’de sivillere yönelik suçları da kınayan temsilci, Sudan’a silah kaçakçılığının koşulsuz olarak sona erdirilmesini talep etti.
Dörtlü Ülkelerden Koordinasyon Adımı ve Paralel Yönetim Uyarısı
El-Vasıl, ABD, Suudi Arabistan, BAE ve Mısır’dan oluşan Dörtlü (Quad) ülkelerin 12 Eylül 2025 tarihinde Sudan’da barış ve güvenliğin tesisine yönelik yaptığı açıklamayı, sahada somut önlemleri denetleyecek bir teknik komitenin kurulması da dahil olmak üzere, bu konuda daha güçlü bir uluslararası ve bölgesel koordinasyona yönelik bir adım olarak memnuniyetle karşıladı. Ayrıca Afrika Birliği’nin, temsilcisinin ve Arap Birliği’nin krizi çözme çabalarındaki öneminin altını çizdi.
Suudi Arabistan’ın Sudan’da “resmi kurumsal çerçeveler dışında yürütülen tüm önlemleri” reddettiğini yineleyen el-Vasıl, bu durumun ülkenin birliğini parçalama, Sudan halkının iradesini hiçe sayma ve paralel bir yönetimin kurulmasına zemin hazırlama riski taşıdığı konusunda uyardı.
Suudi Arabistan’ın İnsani Yardımları
Savaşın başlamasından bu yana Krallığın Sudan’dan 110 milliyetten 8 bin 445 kişiyi tahliye ettiğini belirten el-Vasıl, Cidde-Port Sudan rotasını kullanan tahliye çabalarında Uluslararası Kızılhaç Komitesi ile işbirliğini genişlettiklerini söyledi.
Riyad’ın, Suudi yardım kuruluşu KSrelief aracılığıyla Sudan’a 100 milyon dolar taahhüt ettiğini ve “Sahem” bağış kampanyasını başlattığını aktaran el-Vasıl, Krallık tarafından sağlanan toplam insani yardımın Haziran 2025 itibarıyla sağlık, gıda, barınma, su ve sanitasyon hizmetlerinde 100 milyon doları aştığını sözlerine ekledi. Tüm Suudi platformları aracılığıyla dünya çapında ulaştırılan toplam yardımın ise bugüne kadar 3,2 milyar doları geçtiğini kaydetti.
Son olarak el-Vasıl, Sudan’da kalıcı bir ateşkes anlaşmasına ve kapsamlı bir siyasi sürece ulaşmaya yönelik tüm bölgesel ve uluslararası çabaları memnuniyetle karşıladığını belirterek; uluslararası toplumu insani yardım taahhütlerini yerine getirmeye, yerinden edilmiş kişilerin ve mültecilerin geri dönüşünü ve temel hizmetlerin yeniden tesisini desteklemeye çağırdı.
İlk yorum yapan siz olun