İddia Bu haberdeki bilgiler olayın taraflarından birinin yayın organına (Mehr (İran), Mehr (İran, Bekayi açıklaması)) dayanıyor; bağımsız kaynaklarca doğrulanmadı.
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, ülkesinin “ne savaş ne barış” durumunda kalmayacağını söyledi. Galibaf, ABD’nin İran’ın yedi şartını kabul etmesi hâlinde anlaşma yolunun açık olduğunu, aksi hâlde yeni bir savaşın coğrafyasını İran Silahlı Kuvvetleri’nin belirleyeceğini öne sürdü.
İran’ın Mehr Haber Ajansı’nın aktardığına göre Galibaf, pazar günü Meclis Genel Kurulu’nda gündem öncesi bir konuşma yaptı. Konuşmasında Devrim Muhafızları Hava-Uzay Kuvvetleri’nin kapasitesine dikkat çeken Galibaf, bu kuvvetin ve diğer silahlı kuvvetlerin “başarıları ve fedakârlıkları” sayesinde ülkenin belirsiz bir bekleyişte kalmayacağını savundu.
Galibaf, Washington’un müzakere mi yoksa savaş mı istediğinin kendileri için belirleyici olmadığını ifade etti. Mehr’in aktardığı sözlerine göre İran Meclis Başkanı, “İran halkının fedakârlıkları sonucunda ortaya çıkan 7 makul şartımızı kabul ederlerse anlaşmanın yolu açıktır” dedi. Galibaf, ABD’nin “bir hata daha yapması” durumunda savaşın sınırlarını Washington’un değil İran’ın gücünün çizeceğini, yeni bir çatışmanın sonuçlarından pek çok tarafın etkileneceğini de söyledi. Konuşmada yedi şartın içeriğine yer verilmedi.
Galibaf ayrıca ABD Hazine Bakanı’nın İran hakkındaki sözlerini “aşağılayıcı” olarak niteledi ve bu açıklamaların Washington’un İran karşısındaki çaresizliğini gösterdiğini öne sürdü. Bakanın, halklara hakaret etmek yerine Körfez’deki “stratejik yenilgilerini” düşünmesi gerektiğini söyledi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de pazar sabahı ABD Dışişleri Bakanı’nın İranlılarla ilgili “Sonunda yemek yemek zorunda kalacaklar” sözlerine tepki gösterdi. Mehr’e göre Bekayi, bu sözlerin İran halkını abluka yoluyla aç bırakma tehdidi olduğunu savundu ve Washington’un baskı ve yaptırım politikalarını “yeni isimlerle” sürdürdüğünü söyledi. ABD tarafının bu açıklamalara bir yanıtı kaynaklarda yer almıyor.
Arka plan
ABD ile İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a karşı başlattığı savaşın ardından taraflar arasında açık bir barış anlaşması yapılmadı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio geçen hafta İran’a karşı yeni askerî harekâta gerek olmadığını söylemiş, Başkan Donald Trump da İran’la anlaşmaya ihtiyaçları kalmadığını öne sürmüştü.
Galibaf, yaz aylarında Katar’daki dolaylı görüşmelerde İran’ın başmüzakerecisi olarak öne çıkmış ve diplomasiye öncelik verdiklerini ama savaşa da hazır olduklarını söylemişti.
Neden önemli?
Galibaf’ın sözleri, Tahran’ın mevcut belirsizliği uzun süre kabul etmeyeceği mesajını veriyor. Anlaşma için şart öne sürülmesi diplomasi kapısını açık tutarken, savaşın coğrafyasına yapılan vurgu Körfez’deki ABD üsleri ve Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim açısından dikkatle izleniyor. Açıklamalar İran’ın resmî yayın organına dayanıyor; ABD’nin yanıtı, taraflar arasında yeni bir müzakere sürecinin mümkün olup olmadığını gösterecek.
Kaynak: Mehr (İran), Mehr (İran, Bekayi açıklaması) · Görsel: State Duma, CC BY 4.0