ABD Başkanı Donald Trump, İran ile planlanan veya devam eden herhangi bir müzakere olmadığını açıkladı. Tahran’a yönelik söylemlerini sertleştiren Trump, Hürmüz Boğazı’nı yeni bir Amerikan toprağı olarak gösteren bir harita paylaşarak yeni bir hamle yaptı.
Yaklaşık altı aydır devam eden ve ufukta net bir çözüm işareti bulunmayan İran savaşının gölgesinde Trump, küresel enerji ticareti için kritik öneme sahip su yolu üzerinde egemenlik kurma tehdidini sürdürüyor.
Trump’ın elçisi ve damadı Jared Kushner, Pazartesi günü yaptığı açıklamada ABD ile İran arasında “çok olumlu ve aktif görüşmeler” yürütüldüğünü öne sürmüştü. Ancak ABD Başkanı, Salı günü kendi sosyal medya platformu Truth Social üzerinden yaptığı paylaşımla bu iddiaları yalanladı.
Trump mesajında, “İran İslam Cumhuriyeti ile devam eden veya planlanan hiçbir görüşme ya da müzakere yoktur. Deniz Ablukası tüm gücüyle yürürlüktedir,” ifadelerini kullandı. Başkan ayrıca, “Hürmüz Boğazı açık ve faaliyettedir. Tüm su mayınları temizlenmiş veya imha edilmiştir,” diye ekledi.
Buna karşılık Fransız haber ajansı AFP’ye konuşan ABD’li kaynaklar, İranlı yetkililerle “olumlu” temaslar kurulduğunu doğruladı. Ancak kaynaklar, Trump’ın beklemeyi tercih ettiğini ve İran somut bir anlaşmaya hazır olana kadar ekibine sürece dahil olmamaları talimatını verdiğini belirtti.
Yabancı Toprakları İlhak Tehditleri
Trump, Salı günü erken saatlerde Truth Social platformunda Hürmüz Boğazı’nı “YENİ ABD Toprağı” olarak gösteren bir harita da yayınladı.
Dünya petrolünün yaklaşık beşte birinin transit güzergahı olan Hürmüz Boğazı, Trump ve İsrail’in Şubat ayı sonlarında başlattığı savaşa misilleme olarak İran tarafından fiili olarak kapatılmıştı. ABD lideri, boğazı ilhak etme fikrini Pazartesi günü Oval Ofis’te gazetecilere verdiği demeçte de gündeme getirerek bunun “iyi bir fikir” olabileceğini ima etti.
Bu gelişme, dış politikada engellerle karşılaşan Trump’ın yabancı toprakları ilhak etme tehdidinde bulunduğu ilk olay değil. 2025’te yeniden iktidara gelmesinden bu yana Trump; Kanada’yı 51. ABD eyaleti yapmakla, Grönland ile Küba’yı ele geçirmekle tehdit etmiş ve hatta Gazze Şeridi’nin kontrolünü almayı ima etmişti. Ancak bugüne kadar bu tehditlerin hiçbirini eyleme dökmedi.
‘Çok Sabırlı Bir Yaklaşım’ ve Ara Seçim Baskısı
İran savaşının patlak verdiği 28 Şubat tarihinden önce uluslararası ulaşıma tamamen açık olan Hürmüz Boğazı, şu an ciddi bir krizin merkezinde. Tahran yönetimi; Washington’ın ABD liman ablukasını kaldırması, petrol yaptırımlarını sona erdirmesi, dondurulmuş İran varlıklarını serbest bırakması ve savaş tazminatı ödemesi gibi geniş kapsamlı talepler karşılanmadan boğazı yeniden açmayacağını vurguluyor.
İran’ın başmüzakerecisi Muhammed Bakır Galibaf, devlet televizyonunda yayınlanan konuşmasında duruşlarını netleştirerek, “Hürmüz Boğazı’nın, mutabakat zaptında belirtilen Amerikan taahhütleri yerine getirilene kadar açılmayacağını açıkça belirtmek isterim,” dedi.
Kushner, Pazartesi günü Fox News’e verdiği röportajda Trump’ın “çok sabırlı davranacağını ve bir anlaşma için acele etmek istemediğini” ifade etti. Ancak Tahran, ABD’yi yeni bir “sonsuz savaştan” uzak tutma vaatleri karşılık bulmayan ve onay oranları düşüşte olan ikinci dönem başkanı Trump’ı bekleyerek yıpratma stratejisinden memnun görünüyor.
Kasım ayında yapılacak ve Cumhuriyetçilerin Kongre’deki çoğunluğunu koruyup koruyamayacağını belirleyecek olan kritik ara seçimler öncesinde, devam eden savaş ABD’li tüketiciler için fiyatları hızla yukarı çekiyor.
Katar’dan Diplomasi Vurgusu
Süreçteki tıkanıklıktan duyduğu hayal kırıklığını gizlemeyen Trump, Pazartesi günü yaptığı bir diğer açıklamada Hürmüz Boğazı ile ilgili olası bir anlaşmaya müdahale etmesi halinde ABD müttefiki Umman’ı “bombalamakla” tehdit etti.
Öte yandan, durma noktasına gelen ABD-İran görüşmelerinde kilit bir arabulucu rolü üstlenen Katar’dan Salı günü bir açıklama geldi. Doha yönetimi, İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı konusunda sağlanacak bir anlaşmanın, Orta Doğu savaşını sona erdirecek müzakerelerin yeniden başlamasını kolaylaştıracağını belirtti.
İlk yorum yapan siz olun