Uluslararası Göç Örgütü (IOM), Sudan’ın üç Kordofan eyaletinden, yani Kuzey, Batı ve Güney Kordofan’dan son bir yılda 382 binden fazla kişinin yerinden edildiğini açıkladı. Kurumun pazartesi günü yayımladığı verilere göre göç, Sudan ordusu ile yarı askerî Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında süren çatışmaların ortasında yaşandı.

Middle East Monitor’ın aktardığı IOM açıklamasına göre 25 Ekim 2025 ile 25 Ekim 2026 arasında bölgeden tam 382.252 kişi evini terk etti. Yerinden edilenler tek bir bölgede toplanmadı: Sudan’ın 18 eyaletinden 16’sına, toplam 103 ayrı noktaya dağıldı.

IOM, yerinden edilmeyi sahada izleyen ekiplerinin bu bir yıllık dönemde Kordofan bölgesinin farklı kesimlerinde insanları kaçmaya zorlayan 120 olay kaydettiğini bildirdi.

Kordofan’dan kaçanların en büyük bölümünü başkentin de bulunduğu Hartum eyaleti aldı: 155.818 kişi. Bu, toplamın yaklaşık yüzde 41’ine karşılık geliyor. Hartum’u 70.205 kişiyle Kuzey Kordofan ve 48.254 kişiyle Beyaz Nil eyaleti izledi. Kuzey Kordofan’ın listede ikinci sırada yer alması, kaçanların önemli bir bölümünün Kordofan bölgesinin içinde kaldığını gösteriyor.

Açıklamada yerinden edilenlerin hangi koşullarda barındığına ya da geri dönüşlere ilişkin ayrıntı yer almadı.

Arka plan

Sudan’da ordu ile HDK arasındaki savaş 2023’te başladı. Son haftalarda cephe hattı Kordofan’da hareketlendi. Sudan ordusu 16 Kasım’da Batı Kordofan’da Ebu Zabad’ın kuzeydoğusundaki beş yerleşimi kapsayan El-Saatat bölgesini HDK’den aldığını ve Ebu Zabad kasabasına doğru ilerlediğini açıklamış, HDK bu konuda açıklama yapmamıştı. Ordu ve müttefiki Ortak Güç bundan birkaç gün önce de Kuzey Kordofan’da El Huvey ekseni boyunca Sarif Ankuş ve çevresini geri aldıklarını duyurmuştu.

Yerinden edilme yalnız Kordofan’la sınırlı değil. IOM kısa süre önce Kuzey Darfur ve Mavi Nil eyaletlerinde güvenlik koşullarının kötüleşmesi yüzünden iki günde en az 1.515 kişinin evini terk ettiğini, Kuzey Darfur’dan kaçanların çoğunun sınırı geçip Çad’a ulaştığını bildirmişti.

Neden önemli?

Kordofan, ordunun ve HDK’nin son dönemde karşılıklı olarak bölge alıp verdiğini açıkladığı bir cephe. IOM’nin bir yıllık verisi, bu çatışmaların sivil nüfus üzerindeki bedelini somut biçimde gösteriyor: yüz binlerce kişi evinden oldu ve ülkenin neredeyse tamamına yayıldı. En çok kişinin Hartum eyaletine sığınması, zaten savaştan ağır hasar görmüş başkent çevresindeki hizmetlerin ve yardım çalışmalarının üzerindeki yükü artırıyor. Yerinden edilenlerin 103 ayrı noktaya dağılmış olması ise yardım kuruluşlarının bu insanlara ulaşmasını zorlaştıran bir etken.

Kaynak: Middle East Monitor · Görsel: Ahmed 222222, CC0