Japonya, piyasa koşulları uygun olursa ulusal petrol rezervi için Suudi Arabistan’dan 8 milyon varile kadar ham petrol almayı kabul etti. İki ülkenin cuma günü duyurduğu anlaşma, Suudi Arabistan’ın Japonya’daki petrol depolama kapasitesini de genişletiyor.

Middle East Monitor’ün Suudi Basın Ajansı’nın (SPA) yayımladığı ortak açıklamaya dayanarak aktardığına göre Japonya’da halihazırda 8 milyon varillik depolama kapasitesine erişimi bulunan krallık, anlaşmayla 16 milyon varillik ek depolama alanını geçici olarak kullanabilecek. Açıklamada Suudi Arabistan’ın Japonya’daki depolama tesislerinde ham petrol stoklarını yeniden doldurmaya başladığı da belirtildi.

Anlaşmaya Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman ile Japonya Ekonomi, Ticaret ve Sanayi Bakanı Ryosei Akazawa’nın çevrim içi görüşmesinde varıldı. İki bakan, uzun vadeli enerji güvenliği alanındaki işbirliğine bağlılıklarını yineledi.

Suudi Aramco’nun İcra Kurulu Başkanı Emin Nasır geçen ay, krallığın devlet şirketine yabancı ülkelerin stratejik depolama tesislerine erişim sağlanması için başka hükümetlerle de görüştüğünü söylemişti.

Arka plan

Japonya, ABD-İran savaşı Hürmüz Boğazı’ndan geçen sevkiyatları aksattığında acil durum rezervlerine başvuran petrol ithalatçısı ülkeler arasında yer aldı. Körfez üreticilerinden çıkan petrol akışı o zamandan bu yana savaş öncesi düzeye yakın seviyelere döndü; bu da alıcı ülkelere azalan stoklarını yeniden doldurma fırsatı verdi.

Hürmüz Boğazı, Körfez’de üretilen petrolün dünya pazarlarına ulaştığı başlıca deniz yollarından biri. Boğazdaki gemi trafiği, savaş boyunca ve sonrasında yaşanan saldırılar ve abluka nedeniyle bölgenin en çok izlenen başlıklarından biri olmayı sürdürüyor. Bu hafta salı akşamı BAE merkezli ADNOC Lojistik ve Hizmetler’e ait bir geminin boğazdan geçerken saldırıya uğradığı, 11 mürettebatın yaralandığı ve bir kişiden haber alınamadığı açıklanmıştı. Körfez ülkeleri de Hürmüz’e bağımlılığı azaltacak kara bağlantılarını öne çekiyor; altı KİK ülkesini birbirine bağlayacak 1.768 kilometrelik Körfez Demiryolu projesi bu nedenle yeniden öncelik kazandı.

Neden önemli?

Suudi Arabistan için ham petrolü Japonya’da depolamak, arzı Asya’daki müşterilere yaklaştırıyor ve Hürmüz’den geçiş yeniden aksarsa petrolün kullanılabilir kalmasını sağlıyor. Japonya ise savaş sırasında eriyen stratejik rezervini güvenilir bir tedarikçiyle yeniden kuruyor. Anlaşma, Körfez üreticileri ile Asyalı alıcıların Hürmüz riskine karşı birlikte önlem aradığını ve bu tür depolama düzenlemelerinin başka ülkelere de yayılabileceğini gösteriyor.

Kaynak: Middle East Monitor · Görsel: 国土地理院 ( Geospatial Information Authority of Japan ), CC BY 4.0