Türkiye’nin de aralarında bulunduğu 18 Arap ve İslam ülkesinin dışişleri bakanları, Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta bulunan Nasır Tıp Kompleksi’ne düzenlenen İsrail hava saldırısını ortak bir açıklamayla kınadı. Bakanlar, hastaları ve sağlık personelini etkileyen saldırının sağlık tesislerine özel koruma tanıyan uluslararası insancıl hukuku çiğnediğini belirtti.

Ürdün resmî haber ajansı Petra’nın cumartesi günü yayımladığı habere göre ortak açıklamaya Ürdün, Birleşik Arap Emirlikleri, Endonezya, Pakistan, Türkiye, Cezayir, Cibuti, Suudi Arabistan, Sudan, Somali, Umman, Filistin, Katar, Kuveyt, Lübnan, Libya, Mısır ve Moritanya’nın dışişleri bakanları imza attı.

Bakanlar açıklamada, yerinden edilmiş Filistinlilerin kaldığı çadırları ve barınma alanlarını da hedef alan saldırıların ateşkes anlaşmasını zayıflattığını, Gazze’de güvenlik ve istikrarın yeniden sağlanması çabalarını engellediğini ve ABD Başkanı Donald Trump’ın kapsamlı planıyla çeliştiğini savundu.

Açıklamada en çok üzerinde durulan konulardan biri insani yardım oldu. Bakanlar, İsrail’in yardım malzemesi, ilaç ve çadır, karavan ve prefabrik konut gibi barınma malzemelerinin girişine koyduğu kısıtlamaların kış yaklaşırken Gazze’deki insani durumu ağırlaştırdığını vurguladı. Yeterli barınağın olmaması ile su, sanitasyon ve sağlık hizmetlerindeki bozulmanın özellikle çocukları ve bebekleri dondurucu soğuk karşısında ölüm riskiyle yüz yüze bıraktığı ifade edildi.

Bakanlar İsrail’den ateşkese uymasını, sivilleri ve sağlık tesislerini korumasını, barınma malzemeleri ve temel altyapının onarımı için gereken ekipman dahil yardımın yeterli, güvenli ve kesintisiz girişini sağlamasını istedi. Açıklamada Şarm eş-Şeyh Anlaşması, Trump’ın planı ve BM Güvenlik Konseyi’nin 2803 sayılı kararından doğan yükümlülüklere atıf yapıldı. Bakanlar, anlaşmanın ilk aşamasındaki taahhütlerin imzayla birlikte yürürlüğe girmesi gerektiğini hatırlatarak bunların yeni siyasi ya da güvenlik ön koşulu öne sürülmeden uygulanmasını talep etti. ABD’ye ve Barış Kurulu’na da kendi yetki alanları içinde İsrail’in yükümlülüklerine uymasını sağlama çağrısı yapıldı.

Saldırıya ilişkin tepkiler yalnız bu açıklamayla sınırlı kalmadı. Katar haber ajansı QNA’nın aktardığına göre Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budeyvi de perşembe günü yaptığı açıklamada hastanelere yönelik saldırıların uluslararası insancıl hukukun ağır ihlali olduğunu söyledi ve BM Güvenlik Konseyi’ni harekete geçmeye çağırdı.

Arka plan

Nasır Tıp Kompleksi, Gazze Şeridi’nin güneyindeki en büyük hastane. Bir sivil savunma yetkilisi, hastaneye perşembe günü düzenlenen saldırıda altı kişinin hayatını kaybettiğini ve yaklaşık 20 kişinin yaralandığını açıklamıştı. Saldırının cerrahi üniteyi hedef alması, Gazze’nin zaten çökme noktasındaki sağlık sistemine yeniden dikkat çekti.

Gazze’de 10 Ekim 2025’ten bu yana ateşkes yürürlükte olsa da saldırılar sürüyor; cuma günü Şerit’in farklı bölgelerindeki saldırılarda altı Filistinli öldü, 20 kadar kişi yaralandı. Aynı gün Gazze’de dokuz aylık bir bebeğin soğuk nedeniyle öldüğü bildirildi.

Neden önemli?

Açıklama, Körfez ülkelerinden Kuzey Afrika’ya, Türkiye’den Endonezya ve Pakistan’a kadar geniş bir ülke grubunu bir araya getiriyor. Bu ülkelerin bir kısmı Gazze ateşkesinin uygulanmasında arabulucu ya da garantör rolü üstleniyor. Bakanların insani yardımın sonraki aşamalardaki ilerlemeye bağlanmaması gerektiğini vurgulaması ve ABD ile Barış Kurulu’ndan doğrudan adım beklemesi, kış koşullarında Gazze’deki barınma sorununun ateşkes diplomasisinin merkezine oturduğunu gösteriyor.

Kaynak: Petra (Ürdün resmî haber ajansı), QNA (Körfez İşbirliği Konseyi açıklaması) · Görsel: Rawanmurad2025, CC BY-SA 4.0